0 kg CO2 – Helsinki klimaatneutraal in 2035

Denk je bij het woord ‘hoofdstad’ aan drukte, lawaai en grijze gebouwen? De Finnen niet. Hun Helsinki is een levendige, groene stad met een ambitieus klimaatplan. In 2035 wil de Finse hoofdstad helemaal klimaatneutraal zijn. En ze weten verdomd goed hoe ze dat gaan doen.

In september 2017 besliste het stadsbestuur om de deadline voor zichzelf wat krapper te maken. Helsinki zou toen CO₂-neutraal worden tegen 2050, maar daar ging in één klap vijftien jaar vanaf. Sonja-Maria Ignatius, projectplanner bij het Departement Milieu van de stad, legt uit waarom ze deze beslissing durfden te nemen. “Hier in het Noorden zijn de mensen zich erg bewust van de klimaatsverandering. Uit onderzoek blijkt dat meer dan 80% van de bevolking ‘bezorgd’ tot ‘heel bezorgd’ is over het klimaat. Ze eisen dan ook een groen beleid. Gedreven door die publieke opinie maakte het stadsbestuur in 2017 een uitgebreide berekening en stelde zo vast dat klimaatneutraliteit tegen 2035 een haalbare kaart is. Er werd een concreet stappenplan opgesteld om de nieuwe doelstelling te halen.

Laatste kans om iets te doen

Een klimaatneutraal Helsinki is geen vage belofte. Het plan ‘Carbon Neutral Helsinki 2035’ bestaat uit 143 maatregelen die het energieverbruik in de stad zullen verminderen. De lokale energieleverancier Helen Oy is een belangrijke partner. In de toekomst zal het bedrijf al de energie voor de stad volledig CO₂-neutraal produceren.

Voor de inwoners is er de ‘Climate Roadmap’: een duidelijke folder die uitlegt hoe iedereen zijn steentje kan en moet bijdragen. Het actieplan valt met de deur in huis: “Onze generatie is de eerste die de klimaatverandering aan den lijve zal ondervinden. Anderzijds zijn we ook de laatsten die de oncontroleerbare gevolgen ervan kunnen tegenhouden.” Daarna volgen de tips. Die gaan van ‘neem elke dag een douche van vijf minuten (dat kost je € 150 euro per jaar) in plaats van twintig minuten (€ 600 per jaar)’ tot ‘maak van de stad je huiskamer: werk op openbare plaatsen en bespaar zo op verwarming’.

“Vervuiling door verwarming is inderdaad een groot probleem in een koud land als Finland”, zegt Sonja-Maria. “Het is zelfs de belangrijkste bron van broeikasgassen in de stad. Daarom zet het bestuur sterk in op de renovatie van oude gebouwen, warmterecuperatie en geothermie.Voor nieuwe gebouwen gelden strikte regels.”

Natuurlijk krijgt dit uitgesproken beleid ook af en toe wat tegengas. Zoals Sonja-Maria al zei, is de bevolking over het algemeen helemaal mee in het verhaal, maar daarbij maakt ze ook een kanttekening. “Als onze maatregelen het alledaagse leven beïnvloeden, krijgen we soms gemengde reacties. Neem bijvoorbeeld de auto. Iedereen wil een klimaatvriendelijke stad, maar dat betekent niet dat we met z’n allen gaan juichen als we niet meer met onze auto het centrum in kunnen.” Het stadsbestuur vraagt ook veel van de lokale bedrijven, en dat beseffen ze. “De bedrijfswereld is van in het begin nauw betrokken geweest bij het klimaatplan. Verschillende bedrijfsleiders hebben er ook aan meegewerkt. We blijven ze ook raadplegen bij de implementatie en de evaluatie ervan”, bevestigt Sonja-Maria.

Indrukwekkend efficiënt

De Helsinki case bewijst dat we wel degelijk iets aan ons globale gedrag kunnen veranderen. “Onze totale CO₂-uitstoot is sinds 1990 al met 24% gedaald”, vertelt Sonja-Maria, “en dat terwijl de bevolking in Helsinki met 150 000 mensen is toegenomen. De uitstoot per capita ligt nu 42% lager dan dertig jaar geleden.”

Finland is duidelijk een koploper op het vlak van klimaatbeleid wereldwijd, maar waar halen ze hun inspiratie? “Er is veel aan het bewegen in heel wat steden. Verschillende steden zijn pioniers in verschillende aspecten van CO₂-neutraliteit, dus waar we onze mosterd halen is afhankelijk van het specifieke actiepunt. We kunnen onszelf makkelijk vergelijken met andere noordelijk gelegen landen. Duitsland en Nederland hebben bijvoorbeeld een gelijkaardig klimaat en sociale situatie. Maar we laten ons evengoed inspireren door kleine gemeenten in Finland zelf. De gemeente Li won bijvoorbeeld de EU Regiostars award voor hun werk voor het klimaat. Dus ook daar kan een grote stad als Helsinki nog iets van leren”, besluit Sonja-Maria.


Plaats een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *


lees ook